post

قسمت اول:

مقدمه:

نماد ها،یکاها،اختصارات:

اختصار

تعریف

NCR (No Calibration Required)

بدون نیاز به کالیبراسیون

NPCR(No Periodic Calibration Required)

بدون نیاز به کالیبراسیون دوره ای

CBU(Calibration Before Use)

کالیبراسیون قبل از استفاده

 تجهیزاتی که مستثنی از کالیبراسیون دوره ای هستند:

اقلامی که برای انجام اندازه گیری های کمی استفاده نمی شوند

اقلامی که به ندرت استفاده می شوند اما باید قبل از استفاده کالیبره شوند

اقلام معین شده به عنوان بدون نیاز به کالیبراسیون

اقلامی که فقط نیاز به کالیبراسیون اولیه دارند

1- NCR (No Calibration Required):

تجهیزاتی که اندازه گیری های کمی مهمی را انجام نمی دهند یا متعلقات تجهیزات دیگر هستند و یا فقط به عنوان اتصال دهنده کار می کنند،نیازمند کالیبراسیون نیستند. برای مثال گیرنده های RF قابل ردیابی به یک استاندارد فرکانس و بعضی از تجهیزات تست خودکار هستند.در موارد خاص ممکن است بعضی از تجهیزات متعلق به این گروه به درخواست استفاده کننده نیازمند کالیبراسیون باشند.

2- NPCR(No Periodic Calibration Required)

این تجهیزات از تعیین و تنظیم فواصل کالیبراسیون مستثنی هستند اما در شروع استفاده نیازمند کالیبراسیون اولیه و تنظیم هستند.بعضی از توجیهات برای تعیین اقلام این گروه به شرح زیر می باشد:

الف)تجهیز، اندازه گیری نمی کند و یا خروجی معلولی ندارد.

ب)تجهیز، به عنوان وسیله انتقال کاربرد دارد و از مقدار اندازه گیری یا خروجی آن بطور صریح استفاده نمی شود.

پ)تجهیز، اجزاء سیستم کالیبره شده یا متعلقات آن است.

ت)تجهیز، اندازه گیری می کند یا خروجی معلومی را ایجاد می کند که مقدار آن به وسیله یک گیج کالیبره شده در مدت استفاده نشان داده می شود.

ج)اندازه گیری های تجهیز تنها برای نشان دادن شرایط عملکردی استفاده می شود نه برای مقادیر عددی

نکته: اگر احتمال یا نشانه اضافه بارگذاری یا بد به کاربردن تجهیز وجود داشته باشد، تجهیز باید بلافاصله کالیبره شود و پس از آن در فواصل کوتاه تر، کالیبره شود تا این که نشان دهد پایداری آن کم نشده است.

نکته: هرگاه تجهیزی برای کالیبراسیون به خارج از آزمایشگاه ارسال شود، مشتری می تواند شروع دوره کالیبرسیون را از زمان شروع استفاده تجهیز قرار دهد.

3- CBU(Calibration Before Use)

تجهیزاتی که باید قبل از هر بار استفاده کالیبره شوند و نیازی به کالیبراسیون دوره ای ندارند.

 

تعیین اولین فاصله کالیبراسیون :

اولین فاصله کالیبراسیون یعنی فاصله زمانی بین اولین کالیبراسیونی که بعد از آن، تجهیز در آزمایشگاه مورد استفاده قرار می گیرد تا کالیبراسیون بعدی.

تصمیم گیری اولیه در تعیین فاصله کالیبراسیون بر مبنای عوامل زیر است:

توصیه سازنده تجهیز

میزان و شدت استفاده

تاثیر شرایط محیطی و سازگاری با مقتضیات محیط ( ارتفاع، ثاتیرات فصلی و …)

عدم قطعیت مورد نیاز در اندازه گیری

حداکثر خطای مجاز

تنظیم و یا تغییر دستگاه

تاثیر کمیت اندازه گیری شده ( مثال: اثر دمای بالا بر روی ترموکوپل ها)

کارکنان

تعداد بررسی های میان دوره ایی تجهیزات

…..

آزمایشگاه باید با توجه به توانایی فنی ،تحلیل و مهارت کارکنان، روش تحلیل مهندسی را اتخاذ کند. آزمایشگاه باید اطمینان داشته باشد که در فاصله زمانی تعیین شده ویژگی های اندازه شناختی تجهیز در محدوده خطای مجاز باقی خواهد ماند.

بطور کلی استاندارد اولیه به تجهیزاتی گفته می شود که قابلیت ردیابی کمیت ها با بالاترین رده درستی به استاندارد های ملی و بین المللی به وسیله آنها برقرار می شود.

استاندارد های ثانویه و انتقالی به تجهیزاتی گفته می شود که مقدار کمیت و عدم قطعیت اندازه گیری آن ها از طریق کالیبراسیون، یا مقایسه با استاندارد های اولیه از همان کمیت تعیین می شود. در آزمایشگاه ها ممکن است از استاندارد های ثانویه تحت عنوان استاندارد های مرجع نیز استفاده شود.

استانداردهای کاری به تجهیزاتی گفته می شود که به طور معمول برای کالیبراسیون، درستی سنجی یا بررسی سیستم های اندازه گیری،سنجه مادی یا مواد مرجع استفاده می شود. استاندارد های کاری بوسیله استاندارد های ثانویه کالیبره می شوند.

عوامل موثر:

توصیه سازنده تجهیز- در بسیاری از تجهیزات،کارخانه سازنده ،فواصل کالیبراسیون تجهیز را مشخص می کند در صورتی این توصیه معتبر است که موارد زیر از طرف سازنده مشخص باشد:

الف – حدود رواداری پارامتر(کمیت)

ب – فاصله زمانی معینی که در آن مقادیر پارامترها در محدوده رواداری باقی خواهد ماند.

ج- احتمال آن که در این فاصله زمانی معین پارامترها در رواداری باقی خواهد ماند.

عدم قطعیت مورد نیاز- حداکثر عدم قطعیت اندازه گیری برای یک کمیت مورد اندازه گیری است.معمولا عدم قطعیت تجهیزات و استاندارد های مرجع باید حداکثر یک سوم حداکثر خطای مجاز یا عدم قطعیت تجهیز تحت کالیبراسیون باشد.

پایداری- هرچه کوچکتر باشد (کمی)فاصله کالیبراسیون را می تواند طولانی تر کند. اگر تجهیزات دارای سوابق نامنظم، با فواصل زمانی متفاوت و طولانی مدت باشند، سازش بین نتایج کالیبراسیون می تواند مبنای مناسبی برای سنجش پایداری تجهیز باشد.

میزان و شدت استفاده-تجهیزات اندازه گیری در اثر کارکرد و استفاده نادرست متحمل فرسایش می شوند.

در تجهیزات الکتریکی و الکترومکانیکی و مکانیکی رانش با زمان هم وجود دارد که صرفه نظر از استفاده اتفاق می افتد. همه تجهیزات بلافاصله بعد از کالیبراسیون از مقادیر واقعی شان به یک سو رانش دارند.در بعضی موارد رانش آهسته و در بعضی موارد قابل توجه است.در بعضی از استاندارد ها تا اندازه ای میزان رانش قابل پیش بینی است.حداکثر فاصله کالیبراسیون نخستین را می توان از تحلیل مشخصات رانش نیز تعیین کرد.

بررسی های میان دوره ایی- آزمایشگاه باید یک برنامه بررسی میان دوره ایی داخلی اتخاذ کند که در مقایسات متقابل استاندارد های اولیه و ثانویه را شامل می شود. ثبت و تحلیل داده های این مقایسات در نمودار کنترل می تواند رفتار کوتاه مدت و بلند مدت خاص تجهیز را مشخص کند.برای تعیین اولین فاصله کالیبراسیون می توان این رفتار وابسته به زمان را با عدم قطعیت گواهینامه کالیبراسیون تجهیز و محدوده خطای مجاز آن مقایسه کرد. اگر در بررسی های میان دوره ایی مشخص شود که مشخصات اندازه شناختی تجهیز دارای رانش بوده، فاصله کالیبراسیون تعیین شده بایستی تجدیدنظر و تجهیز کالیبره مجدد شود. هر چه فاصله زمانی این مقایسات و بررسی ها کوتاه تر و نتایج نشان دهنده پایداری تجهیز باشد،فاصله کالیبراسیون می تواند طولانی تر اتخاذ شود.

شرایط محیط نگهداری- آزمایشگاه های آزمون و کالیبراسیون باید شرایط محیطی ( دما ، رطوبت ، فشار، لرزش و…) تعریف شده و کنترل شده ای برای انجام آزمون و کالیبراسیون داشته باشند. اگر در غیر زمان کاری شرایط محیطی تحت کنترل نباشد،هر چه تغییرات بیشتر باشد فاصله کالیبراسیون باید کوتاه تر شود زیرا تغییرات شرایط محیطی باعث رانش مشخصات اندازه شناسی تجهیز می شود.

خارج از آزمایشگاه- تعداد دفعات استفاده تجهیز در خارج از آزمایشگاه که مستلزم جابه جایی و حمل ونقل آن می شود، از عوامل موثر در کاهش فاصله کالیبراسیون است، که باید در تعیین فاصله کالیبراسیون در نظر گرفته شود.

همچنین در مواقعی که تجهیز در خارج از آزمایشگاه استفاده می شود، ممکن است در شرایط محیطی غیر استاندارد و بسیار نامطلوب قرار بگیرد که هرچه مدت زمان استفاده و نگهداری در این شرایط بیشتر باشد فاصله کالیبراسیون باید کوتاه تر شود.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *